Saber S, Mardani-Hamooleh M, Seyedfatemi N, Kianian T, Bahrami R. Concept Analysis of Relapse in Chronic Mental Disorders Using Rodgers’ Evolutionary Approach. IJN 2025; 38 (S1 )
URL:
http://ijn.iums.ac.ir/article-1-3883-fa.html
1- گروه روانپرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی، تهران، ایران.
2- گروه روانپرستاری، مرکز تحقیقات مراقبتهای پرستاری و مامایی، پژوهشکده مدیریت سلامت، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی ایران، تهران، ایران. ، mardanihamoole.m@iums.ac.ir
3- گروه روانپرستاری، مرکز تحقیقات مراقبتهای پرستاری و مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی ایران، تهران، ایران.
4- گروه پرستاری سلامت جامعه، مرکز تحقیقات مراقبتهای پرستاری، دانشگاه علوم پرشکی و خدمات بهداشتی درمانی ایران، تهران، ایران.
5- دانشکده پرستاری و نوآوری سلامت ادسون، دانشگاه آریزونا، فینیکس، آریزونا، ایالات متحده آمریکا.
چکیده: (115 مشاهده)
زمینه و هدف اختلالات روانی مزمن یکی از علل ناتوانیها در جهان هستند که همه جوانب زندگی فرد را دربر میگیرند. این اختلالات با عودهای مکرری همراه هستند. علیرغم اهمیت مفهوم عود اختلالات روانی مزمن، تعریف جامعی برای آن ارائه نشده و کاربرد این مفهوم در شرایط کنونی شفاف نمیباشد. لذا هدف مطالعه حاضر، تحلیل مفهوم عود در اختلالات روانی مزمن بود.
روش بررسی در این مطالعه از رویکرد تکاملی راجرز استفاده شد. مراحل این رویکرد شامل تعیین مفهوم، تعیین محدوده مناسب برای جمعآوری اطلاعات، گردآوری دادههای مرتبط با ویژگیها، پیشایندها و پسایندهای مفهوم، تحلیل اطلاعات با در نظر گرفتن ویژگیهای مفهوم، بیان یک مورد مثال مناسب دررابطهبا مفهوم و تعیین فرضیهها و دلالتهای تحلیل مفهوم میباشند. به همین دلیل از پایگاههای اطلاعاتی معتبر داخل و خارج کشور برای جستوجو استفاده شد. معیار اصلی جهت ورود، مقالات چاپی تمام متن به زبانهای فارسی و انگلیسی در محدوده سالهای 2014 تا 2024 میلادی بود. درنهایت 28 مقاله جهت بررسی و تحلیل انتخاب شدند. به این منظور از رویکرد تحلیل محتوا استفاده شد.
یافتهها ویژگیهای مفهوم موردبررسی در دو حیطه علائم مقدماتی و علائم اختصاصی شناسایی شدند. پیشایندها در دو حیطه شامل عوامل تسهیلکننده و عوامل بازدارنده عود قرار گرفتند. عوامل متعددی میتوانند، زمینهسازِ تسهیل و یا بازداری از عود در این اختلالات شوند. در این راستا، عواملی همچون مددجوی مستعد عود، عوامل مربوط به خانواده، انگ اجتماعی، عوامل مربوط به بیماری، ناکارآمدی مدیریت بیماری، نارسایی نظام مراقبتی و استرسهای درکشده در وقوع دورههای مجدد عود بیماری دخیل هستند. پسایندهای ناشی از عود در اختلالات روانی مزمن نیز در دو زیرطبقه بار بیماری بر مددجو و بار بیماری بر خانواده طبقهبندی شدند.
نتیجهگیری وقوع عود میتواند بهای سنگین و همهگیری را درپی داشته باشد و مددجو و خانواده را درگیر سازد اما میتوان با تکیه بر کارآمدی خانواده و ارتقای حمایت اجتماعی وقوع آن را کاهش داد. نتایج این مطالعه، به تیم سلامت روان کمک میکند تا از طریق شناسایی ویژگیهای مفهوم به جلوگیری از وقوع پیشایندهای تسهیلکننده پرداخته و درنهایت از بار پسایندهای ناگوار ناشی از عود اختلالات روانی مزمن بکاهند.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
پرستاری دریافت: 1403/12/1 | پذیرش: 1404/10/1 | انتشار: 1404/1/1