جلد 36، شماره 143 - ( شهریور- در حال انتشار 1402 )                   جلد 36 شماره 143 صفحات 0-0 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Seyedfatemi N, Khaleqparast S, Fatemi M, Haghani S. The Relationship between Circadian Rhythm and Temperament/ Character of Nurses. IJN 2023; 36 (143)
URL: http://ijn.iums.ac.ir/article-1-3611-fa.html
سیدفاطمی نعیمه، خالق پرست شیوا، فاطمی مژگان، حقانی شیما. ارتباط ریتم شبانه‌روزی با سرشت و منش پرستاران. نشریه پرستاری ایران. 1402; 36 (143)

URL: http://ijn.iums.ac.ir/article-1-3611-fa.html


1- گروه روان پرستاری، مرکز تحقیقات مراقبت‌های پرستاری و مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.
2- مرکز تحقیقات قلب، مرکز آموزشی تحقیقاتی و درمانی قلب و عروق شهید رجایی، تهران، ایران.
3- گروه روان پرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران. ، mojganfatemi@yahoo.com
4- مرکز تحقیقات مراقبت‌های پرستاری و مامایی، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.
چکیده:   (1835 مشاهده)
زمینه و هدف: پرستاران به‌عنوان اعضای کلیدی سیستم مراقبت و درمان، در فراهم کردن مراقبت‌ها، پیشگیری از حوادث ناگوار، بهینه‌سازی و افزایش بهره‌وری خدمات درمانی و نتایج درمانی در مددجویان نقش حیاتی دارند. شخصیت و ویژگی‌های شخصیتی پرستاران که از اجزای سرشت و منش تشکیل‌شده است. بررسی سرشت و منش منجر به شناسایی صفاتی می‌شود که آن صفات در واقع می‌تواند منجر به موفقیت یا عدم موفقیت در شرایط یا مشاغل مختلف شود. سرشت و منش در حیطه کاری پرستاران نیز اهمیت فراوانی دارد و یکی از حیطه‌های نیازمند توجه در حرفه پرستاری است که می‌تواند بر زمینه‌های مختلف کاری، حرفه‌ای، مراقبتی و غیره تأثیرات عمده‌ای داشته باشد. عوامل مختلفی می‌تواند بر سرشت و منش تأثیر بگذارد. یکی از عواملی که به نظر می‌رسد بتواند با برخی از مؤلفه‌های آن ارتباط داشته باشد، ریتم‌ شبانه‌روزی است که پرستاران اغلب اختلالاتی را در آن تجربه می‌کنند. نظر به اهمیت بررسی و ارزیابی ابعاد شخصیتی سرشت و منش در پرستاران و تأثیرات ریتم شبانه روزی و پرداخته نشدن  به آن، این مطالعه باهدف تعیین ارتباط ریتم شبانه‌روزی با سرشت و منش پرستاران شاغل در مراکز آموزشی درمانی منتخب دانشگاه علوم پزشکی ایران در سال ١٤٠٠ انجام شد.
روش­ تحقیق: این پژوهش یک مطالعه مقطعی از نوع توصیفی همبستگی بود. جامعه آماری این پژوهش را تمام پرستاران شاغل در مراکز آموزشی درمانی دانشگاه علوم پزشکی ایران تشکیل داده‌اند. نمونه پژوهش 200 نفر از پرستاران شاغل در این مراکز بودند که معیارهای ورود به مطالعه را دارا بودند. روش نمونه‌گیری این پژوهش به‌صورت غیر احتمالی و ترکیبی از روش تحلیلی و مقطعی بود که از میان بخش‌های مختلف مراکز آموزشی درمانی دانشگاه علوم پزشکی ایران، 4 مرکز به تصادف و با قرعه کشی برای پژوهش انتخاب ‌شدند. به‌منظور جمع‌آوری اطلاعات از فرم اطلاعات جمعیت شناختی، پرسشنامه صبحگاهی-شامگاهی (MEQ) و پرسشنامه سرشت و منش (Cloninger) به صورت آنلاین و از طریق شبکه های اجتماعی و همچنین مراجعه حضوری استفاده شد. پرسشنامه صبحگاهی شامگاهی (MEQ) شامل 19 مولفه است که به‌منظور مشخص کردن ریتم صبحگاهی-شامگاهی افراد بکار می‌رود. دامنه نمرات از 16 تا 86 است و نمرات بالاتر بیانگر صبحگاهی بودن بیشتر در افراد و نمرات پایین‌تر نشان‌دهنده شامگاهی بودن بیشتر است. 5 دسته‌بندی انجام‌شده برای این پرسشنامه عبارت‌اند از نمره 86-70 کاملاً صبحگاهی، 69-59 نسبتاً صبحگاهی، 58-42 معتدل، 41-31 نسبتاً صبحگاهی و 30-16 کاملاً شامگاهی در نظر گرفته می‌شوند. همسانی درونی آن با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ 0/86 به دست آمد و همچنین روایی آن با روش آزمون-بازآزمون بالا و مطلوب گزارش شد. پرسشنامه سرشت و منش TCI شامل 240 سؤال بود که در این مطالعه از فرم 125 سؤالی و به‌صورت خود گزارشی استفاده شد. این پرسشنامه دارای 7 مؤلفه است که 4 مؤلفه در بعد سرشت شامل (نوجویی، آسیب پرهیزی، وابستگی به پاداش و پشتکار) با 60 بیانیه و 3 مؤلفه در بعد منش (خود راهبردی، همکاری و خود فراروی) با 65 بیانیه است که پاسخ‌دهی به‌صورت دوگزینه‌ای صحیح و غلط است. پایایی درونی آن به‌وسیله آلفا کرونباخ 0/66 تا 0/87 گزارش شد. به‌منظور توصیف یافته‌های پژوهش از شاخص‌های آمار توصیفی شاخص‌های حد وسط (میانگین؛ میانه؛ نما)، شاخص‌های پراکندگی، واریانس و انحراف معیار و شاخص‌های توزیع (کجی؛ کشیدگی)، نمودار و جداول درصد استفاده شد. برای آزمون فرضیه‌های پژوهش از رگرسیون چند متغیره و همبستگی پیرسون استفاده شد. در این پژوهش برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از نرم‌افزار spss نسخه 16 استفاده شد.
یافته­ ها: یافته‌ها نشان داد که 40/5 درصد از پرستاران موردپژوهش سن بین 30 تا 39 سال داشتند و 66/5 درصد مرد و 64 درصد متأهل بودند. تحصیلات بیش از نیمی از واحدهای موردپژوهش یعنی 51/5 درصد در سطح کارشناسی بوده و 67 درصد وضعیت اقتصادی در سطح متوسط داشتند. 60/5 درصد استخدام قراردادی و 59 درصد پرستار بودند که سابقه کاری 38/5 درصد بین 1 تا 4 سال بوده و 40 درصد از پرستاران موردپژوهش نوبت‌کاری صبح و عصر داشتند. یافته ها نشان‌دهنده آن است که میانگین و انحراف معیار ریتم‌ شبانه‌روزی پرستاران74/26±49/9بدست آمد به این معنی که بیشتر پرستاران موردپژوهش یعنی 64 درصد ریتم شبانه‌روزی معتدل داشتند. یافته‌ها در رابطه با سرشت و منش پرستاران نشان داد که در بین زیرمقیاس ها پشتکار با میانگین و انحراف معیار 23/85±68/6 و خود راهبردی با میانگین و انحراف معیار 16/84±43/6 به ترتیب بالاترین و پایین‌ترین میانگین را در بین سایر زیرمقیاس ها کسب کردند. نتایج نشان داد که سرشت و منش در زیرمقیاس همدلی در برابر عدم پذیرش اجتماعی با میانگین و انحراف معیار 72/5 ±29/44 بالاترین و شفقت در برابر انتقام‌جویی با میانگین و انحراف معیار 33/87 ±19/55 پایین‌ترین میانگین نمره به دست آمد. نتایج همبستگی نشان داد که ریتم شبانه‌روزی به‌طورکلی باپشتکار (0/039p=) و خود- فراروی (0/047p=) همبستگی معنی‌دار آماری ضعیف داشتند که این همبستگی منفی بود. همچنین ریتم شبانه‌روزی با سن (0/001p<)، جنسیت (0/044p=)، وضعیت استخدامی (0/003p=) و سابقه کاری (0/001p<) ارتباط معنی‌دار آماری داشته است و سرشت و منش در ابعاد نوجویی، پاداش، پشتکار، خود راهبردی، همکاری و خود فراروی با ویژگی‌های جمعیت شناختی پرستاران ارتباط معنی‌دار آماری داشتند.
نتیجه‌گیری: یافته‌های به‌دست‌آمده نشان داد که بیشتر پرستاران دارای ریتم‌های شبانه‌روزی معتدلی بودند. در رابطه با سرشت و منش آن‌ها، نتایج به‌دست‌آمده نشان داد که بیشترین نمره میانگین مربوط به مؤلفه پشتکار و کمترین میانگین مربوط به خود راهبردی بود. با توجه به اهمیت تیپ‌های شبانه‌روزی بر کیفیت عملکرد افراد و با توجه به این‌که نتایج مطالعه حاضر نشان داد افراد شامگاهی، رفتارهای مراقبتی ضعیف‌تری نسبت به پرستاران با تیپ صبح دارند، هم‌چنین با عنایت به این‌که رفتارهای مراقبتی درروند بهبودی و رعایت بیماران نقش مهمی را ایفا می‌کند، ضروری است تا مسئولین و مدیران بیمارستان‌ها، در زمینه تیپ‌های شبانه‌روزی شناخت کافی کسب کرده و در جهت شناسایی افراد تیپ شامگاهی و اقداماتی نظیر آموزش، فراهم کردن تسهیلات و امتیازات ویژه، تعیین نوبت های کاری پرستاران با توجه به تیپ‌های شبانه‌روزی آن‌ها، تسریع در ارتقاء سطح کیفی مراقبت این طیف از پرستاران داشته باشند تا از این طریق موجب تسریع در روند بهبودی بیماران و افزایش رضایت‌مندی آن‌ها گردند.
     
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: پرستاری
دریافت: 1401/6/12 | پذیرش: 1402/6/1 | انتشار: 1402/6/1

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

ارسال پیام به نویسنده مسئول


بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به {نشریه پرستاری ایران} می باشد.

Designed & Developed by : Yektaweb