جلد 33، شماره 124 - ( تیر 1399 )                   جلد 33 شماره 124 صفحات 1-13 | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Barekzaei F, Navidian A, Rezaee N. The Effect of Fordyce Happiness Training on the Depression of the Mothers of Premature Infants Admitted to the Neonatal Intensive Care Unit. IJN. 2020; 33 (124) :1-13
URL: http://ijn.iums.ac.ir/article-1-3177-fa.html
بارکزایی فاطمه، نویدیان علی، رضائی نسرین. تأثیر برنامه آموزش شادکامی فوردایس بر افسردگی مادران نوزادان نارس بستری در بخش مراقبت‌های ویژه نوزادان. نشریه پرستاری ایران. 1399; 33 (124) :1-13

URL: http://ijn.iums.ac.ir/article-1-3177-fa.html


مرکز تحقیقات پرستاری جامعه، گروه روانپرستاری دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، زاهدان، ایران (*نویسنده مسئول) شماره تماس: 09153411705 E-mail: nasrin_rezaee2005@yahoo.com
چکیده:   (341 مشاهده)
زمینه و هدف: تولد یک نوزاد نارس و بیمار، بحران روانی شدیدی برای والدین به دنبال دارد. تولد نوزاد تغییرات زیادی در عملکرد خانواده، از جمله شیوه زندگی، اوقات فراغت و نحوه روابط اعضاء بوجود می‌آید اما زمانی که نوزاد با نیاز مراقبت درمانی متولد شود، همه این تغییرات شدیدتر و فشار روانی بالاتری برای اعضاء خانواده به همراه دارد. زایمان زودرس و بستری شدن کودک تأثیر منفی بر وضعیت عاطفی مادر دارد. از واکنش‌های روانشناختی که مادران با آن مواجه می‌شوند بروز علائم افسردگی است این مادران افسرده در ارتباط با مراقبت از نوزاد بستری چالش‌های متعددی را تجربه می‌کنند و این شرایط به عنوان عامل خطری برای وخیم‌تر شدن سلامت روان و اختلال در عملکرد مادر تلقی می‌شود. با وجود پیشرفت‌هایی که در زمینه مراقبت با کیفیت در بخش‌هایNICU  برای نوزادان انجام شده است، نیازهای روانی مادران آنها کمتر مورد توجه قرار گرفته است. مادرانی که نوزاد نارس آنها در بخش‌های ویژه نوزادان بستری می‌شوند با انواعی از مشکلات روانشناختی همچون افسردگی روبه رو می‌شوند. مشکلاتی از این دست برای مادرانی که مشکلات جسمی حاصل از زایمان را به دوش می‌کشند سبب می‌شود نه تنها به سلامت جسم بلکه به سلامت روان خود هم توجهی نداشته باشند. امروزه شناسایی و ارائه برنامه مداخله زود هنگام برای پیشگیری و کاهش این شرایط به یکی از اولویت‌های خدمات بهداشتی در جهان تبدیل شده است. لذا این مطالعه با هدف تعیین تأثیر برنامه آموزش شادکامی فوردایس بر افسردگی مادران نوزادان نارس بستری در بخش‌ مراقبت‌های ویژه نوزادان مراکز درمانی شهر زاهدان انجام شد.
روش بررسی  مطالعه حاضر یک مطالعه نیمه تجربی است که در بهار و تابستان سال 1398 انجام شده است. نمونه‌ها شامل 80 مادر نوزاد نارس بود که نوزاد نارس آنان در بخش مراقبت ویژه نوزادان در شهر زاهدان بستری شده بود. نمونه‌گیری به شیوه در دسترس انجام شد و نمونه‌ها در دو گروه مداخله (40 نفر) و کنترل (40 نفر) قرار گرفتند. جهت نمونه‌گیری ابتدا به بخش مراقبت ویژه نوزادان مراجعه کرده و مادران نوزادان نارس شناسایی شدند. سپس ضمن معرفی پژوهش و رضایت نامه کتبی، مادرانی که معیارهای ورود به مطالعه را دارا بودند، انتخاب شدند. ابتدا مادران گروه کنترل و سپس مادران گروه مداخله وارد مطالعه شد ( این شیوه به دلیل جلوگیری از انتقال اطلاعات در گروه‌ها بود). قبل از مطالعه از مادران خواسته شد که فرم اطلاعات فردی و پرسشنامه‌ افسردگی بک را تکمیل نمایند. مادران گروه مداخله در گروه‌های 5-4 نفره برنامه آموزش شادکامی فوردایس (Fordyce) را طی شش جلسه به صورت یک روز درمیان در مدت زمان 60 -45 دقیقه دریافت کردند. برنامه شادکامی فوردایس، برنامه‌ای است که برای افزایش شادکامی افراد جامعه ارائه شده است. این برنامه شامل 14 عنصر شناختی و رفتاری است. در این مطالعه برخی از مؤلفه‌های شادکامی فوردایس که مناسب جامعه مورد مطالعه بود با ذکر مثال و تجربیات ارائه و به بحث گذاشته شد. پس از گذشت یک ماه از مداخله مجدداً پرسشنامه تکمیل شد. گروه کنترل در این مدت برنامه‌ای جز برنامه آموزش معمول بیمارستان را دریافت نکرد و همزمان با گروه مداخله پس آزمون در مورد آنان نیز اجرا شد. داده‌ها به وسیله نرم افزار SPSSنسخه 16 و به کمک آزمون‌های آماری مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند.
یافته‌ها: حداقل سن مادران در گروه مداخله 15 و حداکثر 31 سال بود و در گروه کنترل حداقل سن 18 و حداکثر 35 سال بود. بیشتر زایمان‌ها در گروه مداخله (65%) طبیعی بود و در گروه کنترل نوع زایمان در دو گروه برابر (50%) بود. بیشتر متغیرها در بین دو گروه از لحاظ آماری تفاوت معنی‌داری نداشتند اما سن مادران در دو گروه تفاوت معنی‌داری داشت. برای اثر مخدوش کنندگی سن از تحلیل کوواریانس استفاده شد. نتیجه تحلیل آزمون کوواریانس به منظور تعدیل اثر معنی‌داری نمرات پیش آزمون و متغیر سن نشان داد که میانگین نمره افسردگی مادران نوزادان نارس بستری در بخش ویژه نوزادان دو گروه پس از آموزش شادکامی فوردایس تفاوت آماری معنی‌دار دارد (0001/0=P) و این بدان معنی است که اجرای آموزش شادکامی فوردایس در گروه مداخله توانسته باعث کاهش میانگین نمره افسردگی مادران شود. میانگین نمره افسردگی مادران نوزادان در گروه مداخله قبل از آموزش شادکامی از 81/5 ± 72/23 به 17/3 ± 47/11 پس از آن کاهش یافت و در گروه کنترل از 58/10 ± 82/21 قبل از مداخله به 62/3 ± 90/23 پس از آن افزایش یافت. آزمون آماری تی مستقل نشان داد که میانگین نمره افسردگی مادران نوزادان قبل از مداخله تفاوت معنی‌داری بین دو گروه نداشته است (32/0P =) اما بعد از آموزش شادکامی تفاوت در دو گروه معنی‌دار بود (0001/0P=).
نتیجه‌گیری کلی: نتایج مطالعه حاضر نشان داد آموزش مبتنی بر شادکامی فوردایس می‌تواند افسردگی مادران نوزادان نارس بستری در بخش مراقبت‌های ویژه نوزادان را کاهش دهد. با وجودی که تجربه زایمان برای مادر می‌تواند یک تجربه خوشایند باشد اما بدنیا آوردن یک نوزاد نارس و بستری شدن نوزاد برای مادر تجربه ناخوشایندی است که ممکن است تأثیر منفی بر وضعیت عاطفی مادر داشته باشد و مادر را به سمت علائم افسرگی سوق دهد. بنابراین جهت حفظ و ارتقا سلامت روان مادر ضمن اینکه باید در مراکز درمانی به مراقبت از نوزاد نارس توجه کرد به مادر نوزاد نیز باید توجه داشت. برنامه مبتنی بر شادکامی فوردایس می‌تواند تأثیر مثبتی بر کاهش افسردگی این مادران داشته باشد. برنامه آموزش شادکامی فوردایس یکی از انواع مداخلات شناختی رفتاری است که در کاهش افسردگی مورد استفاده قرار می‌گیرد. این مداخله فرد را قادر می‌سازد تا عقیده مثبت‌تری در کنترل احساسات و افکار ناراحت کننده پیدا کند و از طریق کاهش افسردگی شناخت بیماران را ارئقاء می‌دهد. کاهش نشانه‌های افسردگی نتیجه آن افزایش عملکرد در انجام مسئولیت‌ها و و ظایف محوله است. مادرانی که بر مشکلات خود غلبه کنند می‌توانند در حالی که نوزاد بستری دارند در امر مراقبت مشارکت داشته باشند. بنابراین می‌توان این برنامه آموزشی را در کنار برنامه‌های خانواده محور در مراکز درمانی به اجرا در آورد و ضروری است برنامه هایی همچون آموزش شادکامی فوردایس جهت حفظ و ارتقاء سلامت روان مادران مد نظر قرار گیرد.
متن کامل [PDF 823 kb]   (108 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: پرستاری
دریافت: 1398/12/12 | پذیرش: 1399/3/13 | انتشار: 1399/3/13

فهرست منابع
1. Blencowe H, Cousens S, Oestergaard MZ, Chou D, Moller AB, Narwal R, Adler A, Garcia CV, Rohde S, Say L, Lawn JE. National, regional, and worldwide estimates of preterm birth rates in the year 2010 with time trends since 1990 for selected countries: a systematic analysis and implications. The lancet. 2012; 379(9832):2162-72. [DOI:10.1016/S0140-6736(12)60820-4]
2. Vonderheid SC, Park CG, Rankin K, Norr KF, White-Traut R. Impact of an integrated mother-preterm infant intervention on birth hospitalization charges. Journal of Perinatology. 2020; 40(6):858-66. [DOI:10.1038/s41372-019-0567-7] [PMID] [PMCID]
3. Tavasolnia S, Ravanipour M, Kamali F, Motamed N. Evaluation of grandmother's emotional empowerment on anxiety in primiparous mothers of hospitalized infants. Iranian Journal of Rehabilitation Research. 2016; 2(2):12-21.
4. Duman NS, Gökten ES, Duman R, Duman R, Çevik SG. Evaluation of depression and anxiety levels in mothers of babies' following due to premature retinopathy. Arch Psychiat Nurs. 2018; 32(3):439-43. [DOI:10.1016/j.apnu.2017.12.011] [PMID]
5. Rasti M, Aliabadi F F, Shafarodi N, Rafiee F, Kalani M. Specification of the educational needs of parents with premature infants admitted to neonatal intensive care unit. Journal of Modern Rehabilitation. 2014; 8(4):21-9.
6. Moshki M, Baloochi Beydokhti T, Cheravi K. The effect of educational intervention on prevention of postpartum depression: an application of health locus of control. Journal of clinical nursing. 2014; 23(15-16):2256-63. [DOI:10.1111/jocn.12505] [PMID]
7. Karami A, Omrani R, Danaei N. Comparison of the Effectiveness of Cognitive Behavioral Therapy (Cbt) and Acceptance and Commitment Therapy (Act) on Anxiety and Depression in Premature Infants Mothers. Clinical Psychology Studies, 2018; 8(31): 139-56.
8. Trumello C, Candelori C, Cofini M, Cimino S, Cerniglia L, Paciello M, Babore A. Mothers' depression, anxiety, and mental representations after preterm birth: A study during the infant's hospitalization in a neonatal intensive care unit. Frontiers in Public Health. 2018; 6:359. [DOI:10.3389/fpubh.2018.00359] [PMID] [PMCID]
9. Akbarzadeh M, Toosi M, Zare N, Sharif F. Effect of learning attachment behaviors on anxiety and maternal fetal attachment in first pregnant women. Evidence Based Care. 2011; 1(1):21-34.
10. Garfield L, Holditch-Davis D, Carter CS, McFarlin BL, Schwertz D, Seng JS, Giurgescu C, White-Traut R. Risk factors for postpartum depressive symptoms in low-income women with very low birth weight infants. Advances in neonatal care: official journal of the National Association of Neonatal Nurses. 2015; 15(1): 3-8. [DOI:10.1097/ANC.0000000000000131] [PMID] [PMCID]
11. Pourkhani S, Chehrzad MM, Reza Masouleh S, Kazem Nezhad Leyli E. The Effect of Family-based Care on Stress, Anxiety, and Depression of Mothers with Premature Infants. Journal of Holistic Nursing and Midwifery. 2018; 28(2):121-8. [DOI:10.29252/hnmj.28.2.121]
12. Heidari H, Hasanpour M, Fooladi M. The experiences of parents with infants in Neonatal Intensive Care Unit. Iranian journal of nursing and midwifery research. 2013; 18(3):208-13.
13. Moradi S, Arshdi-Bostanabad M, Seyedrasooli A, Tapak L, Valizadeh S. The effect of empowerment program on maternal discharge preparation and neonatal length of hospital stay: A randomized controlled trial. Iranian journal of nursing and midwifery research. 2018; 23(3):172-7. [DOI:10.4103/ijnmr.IJNMR_110_17] [PMID] [PMCID]
14. Karbandi S, Momenizadeh A, Heidarzadeh M, Mazlom SR, Hassanzadeh MH, Zeraati H. Effects of empowering mothers of premature infants on their stress coping strategies. Iranian Journal of Psychiatry and Behavioral Sciences. 2018; 12(2):e11671. [DOI:10.5812/ijpbs.11671]
15. Oliveira Pinto SM, Alves Caldeira Berenguer SM, Martins JC. Cancer, health literacy, and happiness: perspectives from patients under chemotherapy. Nurs Res Pract. 2013; 291767. [DOI:10.1155/2013/291767] [PMID] [PMCID]
16. Safarzadeh A, Rezaei N, Sadegh EM, Shahraki M. General Health and prenatal education. Der Pharmacia Lettre. 2016; 8(17):49-56.
17. Rabiei L, Mazaheri MA, Masoudi R, Hasheminia SA. Fordyce happiness program and postpartum depression. Journal of research in medical sciences. 2014; 19(3):251-6.
18. Zahed pasha Y, Salarmanesh A, Khafri S, Mouodi S, Arzani A. The Effect of Kangaroo Mother Care on Mental Health of Mothers with Premature Infants. JBUMS. 2018; 20 (6):7-13
19. Mousavi SS, Keramat A, Mohagheghi P, Mousavi SA, Motaghi Z, Khosravi A, Chaman R. The need for support and not distress evoking: A meta-synthesis of experiences of iranian parents with premature infants. Iranian Journal of Psychiatry and Behavioral Sciences. 2017; 11(4):e5916. [DOI:10.5812/ijpbs.5916]
20. Beck AT, Steer RA, Carbin MG. Psychometric properties of the Beck Depression Inventory: Twenty-five years of evaluation. Clin Psychol Rev. 1988; 8(1):77-100. [DOI:10.1016/0272-7358(88)90050-5]
21. Stefan-Dabson K, Mohammadkhani P, Massah-Choulabi O. Psychometrics characteristic of Beck Depression Inventory-II in patients with magor depressive disorder. Archives of Rehabilitation. 2007; 8:82-0.
22. Hemati Z, Abbasi S, Paki S, Kiani D. The Effect of Happiness Training Based on Fordyce Model on Perceived Stress in the Mothers of Children with Cleft Lip and Palate. J Car Sci. 2017; 6(2):173-181. [DOI:10.15171/jcs.2017.017] [PMID] [PMCID]
23. Khodadadi Sangdeh J, Tavalaeyan SA, Bolghan-Abadi M. The effectiveness of positive group psychotherapy in increasing the happiness among mothers of children with special needs. Journal of Family Psychology. 2014; 1(1):53-62.
24. Toosi K, Amiri M. The efficacy of cognitive-behavioral therapy on depression and life satisfaction in mothers with children admitted to psychiatric hospital. Journal of Fundamentals of Mental Health. 2018; 20(4):263-70.
25. Welch MG, Halperin MS, Austin J, Stark RI, Hofer MA, Hane AA, Myers MM. Depression and anxiety symptoms of mothers of preterm infants are decreased at 4 months corrected age with Family Nurture Intervention in the NICU. Arch Women Men Health. 2016; 19(1):51-61. [DOI:10.1007/s00737-015-0502-7] [PMID]
26. Amorim M, Alves E, Kelly-Irving M, Ribeiro AI, Silva S. Quality of life of parents of very preterm infants 4 months after birth: a mixed methods study. Health and quality of life outcomes. 2018; 16(1):178. [DOI:10.1186/s12955-018-1011-y] [PMID] [PMCID]
27. Abeasi DA, Emelife B. What mothers go through when the unexpected happens: A look at challenges of mothers with preterm babies during hospitalization in a tertiary institution in Nigeria. J Nurs Midwif Sci. 2020; 7(1):22-9. [DOI:10.4103/JNMS.JNMS_39_19]
28. Akbari M, Hasani J. The evaluation of mechanism of Effectiveness of Behavioral Activation Therapy (BA) through Cognitive Flexibility and Emotional Flexibility on Symptoms of Women with Major Depressive Disorders. JCP. 2019; 6 (4):1-13.

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به {نشریه پرستاری ایران} می باشد.

Designed & Developed by : Yektaweb