fa فراوانی مصرف داروهای بدون نسخه و عوامل مرتبط در دانشجویان علوم پزشکی گلستان 1392 پرستاری nursing پژوهشي Research <p dir="RTL" style="margin-left:2.85pt;text-align:justify;"><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b titr;"><span style="font-size:11.0pt;">چکیده</span></span></span></strong></p> <p dir="RTL" style="text-align:justify;"><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف:</span></span></span></strong> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">با</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">پیشرفت‌های</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">قابل</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">توجهی</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">که</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">در</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">زمینه‌های</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">مختلف</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">علمی</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">به</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">عمل</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">آمده</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">است</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">شاهد</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">دسترسی</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">هرچه</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">بیشتر</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">افراد</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">به</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">داروهای</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">مختلف</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">می‌باشیم،</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">به</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">طوری</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">که این</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">دسترسی</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">راحت،</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">خود</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">به</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">عنوان</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">یک</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">پدیده</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">اجتماعی زیان بخش</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">یعنی</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">استفاده</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">نابجا</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">از</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">دارو</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">دامن‌گیر بشر</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">گردیده</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">است. امروزه</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">خوددرمانی</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">از</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">جمله</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">بزرگ‌ترین</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">مشکلات</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">اجتماعی، بهداشتی</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">و</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">اقتصادی</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">جوامع</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">مختلف</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">از</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">جمله</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">ایران</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">محسوب می</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">‌شود.</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> هدف از این مطالعه شیوع مصرف داروهای بدون نسخه وعوامل مرتبط با آن در دانشجویان علوم پزشکی گلستان 1392 می‌باشد.</span></span></span></p> <p dir="RTL" style="text-align:justify;"><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">روش بررسی</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">: در این مطالعه توصیفی مقطعی 262 نفر از دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی گلستان به صورت نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. اطلاعات با استفاده از پرسشنامه روا و پایا شده</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">دارای دو قسمت ویژگی‌های جمعیت شناختی و سوالات دارویی جمع آوری شد. داده‌ها با نرم</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">افزار آماری </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:10.0pt;">&nbsp;SPSS</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">نسخه 16 و آزمون کای اسکویر و تی تست مورد تجزیه</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">و</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">تحلیل قرار گرفت.</span></span></span></p> <p dir="RTL" style="text-align:justify;"><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">یافته‌ها</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">: شایع‌ترین داروی استفاده شده مسکن </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">8/84 درصد</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">(229 نفر) </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">و پس از آن آنتی هیستامین‌</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">ها</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> و داروهای ضد سرماخوردگی</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> 5/77</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">درصد (210 نفر)</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> بود. مهم‌ترین عامل موثر در استفاده دارو، </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">عدم</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">احساس</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">نیاز</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">برای</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">مراجعه</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">به</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">پزشک</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">به</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">دلیل</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">خفیف</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">بودن</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">علائم</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">بیماری (5/67%)</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> و مهم‌ترین منبع</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">برای تهیه دارو داروخانه </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">1/34 درصد (92 نفر) </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">بوده است.</span></span></span></p> <p dir="RTL" style="text-align:justify;"><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه‌گیری کلی:</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;"> خوددرمانی با داروهای بدون تجویز پزشک از شیوع بالایی بین دانشجویان برخوردار بوده است و شایع‌ترین داروی مورد استفاده مسکن بوده است. خفیف بودن علائم بیماری از عوامل ترغیب کننده بود. آموزش همگانی برای افزایش آگاهی دانشجویان همچنان ضروری به نظر می‌رسد.</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:10.0pt;">داده‌ها نشان داد که دانشجویان یکسری از عوامل را در مصرف خودسرانه دارو تاثیرگذار می‌دانستند که در این میان خفیف بودن علائم بیماری در الویت بوده است.</span></span></span></p> <ul> <li></li> </ul> <p style="text-align: justify;"><strong>Background & Aim: </strong>The scientific advances have been caused more access to the medication. The easy accessibility as harmful social phenomena (i.e misuse of medication) is widespread problem in many countries. Self-medication is one of the greatest social and economic health problems of the country. The aim of study was to explore prevalence of self-medication practice among medical students and its relationship with some factors.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Material & Methods:</strong> In this descriptiv<strong>e</strong> cross- sectional study using convince sampling 262 of the students were participated. The data collected by valid and reliable questionnaire consisted two parts; demographic and specific questions related to medication consumption. The data analyzed using SPSS.16 and interpreted by <a href="http://support.sas.com/resources/papers/proceedings12/155-2012.pdf">&nbsp;Chi-Square and T-Tests</a>.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Results</strong>: 51.1 percent of the students were of male. The most commonly used drugs were analgesics 84/8% (229 cases), antihistamines 76/4% (207 people), common cold medications. The most important factor for self-treatment (67.5%) was feeling no need to visit a doctor because of mild symptoms. &nbsp;The most important source for the access to the medication was the pharmacy 34/1 stores.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Conclusions</strong>: The prevalence of self- medication with drugs without prescription was high. The most commonly used drugs were analgesics. The public education to increase awareness s0till seems necessary.</p> خوددرمانی, دارو, دانشجو Self- medication, Medicine, Student 66 74 http://ijn.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1427-3&slc_lang=fa&sid=1 M Margdari Nejad مهدیه مرگدری نژاد 10800319475328460018311 10800319475328460018311 No Bachelor of Nursing, Department of treatment, University of Medical Sciences, Gorgan, Iran. کارﺷﻨﺎس ﭘﺮﺳﺘﺎری، ﻣﻌﺎوﻧﺖ درﻣﺎن، داﻧﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﮑﯽ ﮔﻠﺴﺘﺎن، ﮔﺮﮔﺎن، ایران. SB Kazemi سکینه بیگم کاظمی 10800319475328460018312 10800319475328460018312 No Health Care Management PhD student, Department of Therapy, University of Medical Sciences, Gorgan, Iran. داﻧﺸﺠﻮی دﮐﺘﺮای ﻣﺪیریت ﺧﺪﻣﺎت ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ درﻣﺎﻧﯽ، ﻣﻌﺎوﻧﺖ درﻣﺎن،داﻧﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﮑﯽ ﮔﻠﺴﺘﺎن، ﮔﺮﮔﺎن، ایران F kord فرهاد کرد 10800319475328460018313 10800319475328460018313 No Expert Office of Nursing, Department of Therapy, University of Medical Sciences, Gorgan, Iran. کارﺷﻨﺎس ﻣﺴﺌﻮل دﻓﺘﺮ ﭘﺮﺳﺘﺎری، ﻣﻌﺎوﻧﺖ درﻣﺎن، داﻧﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﮑﯽ ﮔﻠﺴﺘﺎن، ﮔﺮﮔﺎن، ایران M Khosravi مسعود خسروی 10800319475328460018314 10800319475328460018314 No Bachelor of Nursing, hospitals, 5 Azar, University of Medical Sciences, Gorgan, Iran. کارﺷﻨﺎس ﭘﺮﺳﺘﺎری، ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎن 5 آذر، داﻧﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﮑﯽ ﮔﻠﺴﺘﺎن، ﮔﺮﮔﺎن، ایران A Sanagoo اکرم ثناگو 10800319475328460018315 10800319475328460018315 Yes Associate Professor, PhD, Nursing Research Center, Golestan University of Medical Sciences, Gorgan, Iran. (*Corresponding author) Tel: 09112703978 Email: sanagoo@goums.ac.ir دکترای آموزش پرستاری، دانشیار، مرکز تحقیقات پرستاری، دانشگاه علوم پزشکی گلستان، گرگان، ایران. (*نویسنده مسئول) شماره تماس: 09112703978 sanagoo@goums.ac.ir:Email L Jouybari لیلا جویباری 10800319475328460018316 10800319475328460018316 No Associate Professor, PhD, Education Development Center, Golestan University of Medical Sciences, Gorgan, Iran. دﮐﺘﺮی آﻣﻮزش ﭘﺮﺳﺘﺎری، داﻧﺸﯿﺎر، ﻣﺮﮐﺰ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت و ﺗﻮﺳﻌﻪ آﻣﻮزش داﻧﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم ﭘﺰﺷﮑﯽ ﮔﻠﺴﺘﺎن، ﮔﺮﮔﺎن، ایران