fa تأثیر آموزش مبتنی بر نظریه رفتار برنامه‌ریزی شده بر مهارتهای پیشگیری از ایدز در نوجوانان پرستاری nursing پژوهشي Research <p> <strong> زمینه و هدف: </strong>نوجوانان و جوانان از آسیب پذیرترین گروه‌های سنی در برابر بیماری ایدز و سایر بیماری‌های منتقله جنسی هستند. هدف مطالعه حاضر تعیین تاثیر آموزش مبتنی بر نظریه رفتار برنامه‌ریزی شده بر مهارتهای پیشگیری از ایدز در دانش آموزان دبیرستانهای شهر قزوین بود. </p><p> <strong> روش بررسی: </strong>این مطالعه یک پژوهش نیمه تجربی بود. نمونه پژوهش 120 نفر از دانش آموزان دبیرستان‌های پسرانه شهر قزوین بودند که از دو مرکز به طور تصادفی انتخاب و به گروه‌های آزمون و کنترل (هر گروه 60 نفر) تخصیص داده شدند. داده ها در دو مقطع زمانی قبل و پس از آموزش جمع‌آوری شد. پرسشنامه‌ مشتمل بر سوالات دموگرافیک، آگاهی نوجوانان در زمینه پیشگیری از ایدز و سازه‌های روانشناختی مرتبط با نظریه رفتار برنامه‌ریزی شده بود که در اختیار دانش آموزان گذاشته شد. پس از گردآوری اطلاعات در هر دو گروه، مداخله آموزشی در چارچوب نظریه رفتار برنامه‌ریزی شده در گروه آزمون صورت گرفت. برنامه آموزشی شامل 5 جلسه بحث گروهی 45 تا 60 دقیقه‌ای بر اساس سازه‌های تئوری رفتار برنامه ریزی ( Theory of Planned Behavior ) به همراه ارائه جزوه آموزشی هدفمند بود. داده‌های مطالعه قبل از مداخله و سه ماه پس از آن جمع‌آوری و وارد نرم افزار SPSS نسخه 17 گردید و توسط آزمون های آماری من ویتنی یو، تی زوجی، ویلکاکسون، آزمون کای اسکوئر و آنالیز واریانس مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. </p><p> <strong> یافته‌ها: </strong>میانگین سنی دانش آموزان شرکت کننده در این مطالعه 29/3 ± ‌16 سال بود و اختلاف معناداری بین دو گروه از لحاظ متغیرهای دموگرافیک مشاهده نگردید. بین دو گروه آزمون و کنترل قبل از مداخله آموزشی، اختلاف معناداری از لحاظ آگاهی، قصد، نگرش، هنجار انتزاعی و کنترل رفتاری درک شده وجود نداشت، اما پس از اجرای برنامه آموزشی این متغیرها در گروه آزمون افزایش معناداری یافت (001/0> P ). اطلاعات حاصل از چک لیست سنجش مهارت‌ در زمینه رد پیشنهادهای خطرزا و فنون به تأخیر انداختن پیشنهادهای خطرزا نشان داد که قبل از اجرای مداخله آموزشی دو گروه از این حیث اختلاف معناداری با یکدیگر نداشتند ولی با اجرای مداخله آموزشی تئوری محور اجرای این مهارت‌ها در گروه آزمون افزایش معناداری یافت (05/0> P ). </p><p> <strong> نتیجه‌گیری کلی: </strong>یافته‌های مطالعه حاضر نشان داد که مداخله آموزشی بر اساس نظریه رفتار برنامه‌ریزی شده منجر به شکل‌گیری مهارت‌های رد و به تاخیر انداختن پیشنهادات خطرآفرین در ارتباط با ایدز می شود. </p> <p>  <strong>Background & aims </strong>: Adolescents are among the most vulnerable age groups against AIDS and other sexually transmitted diseases . The aim of this study was to assess the impact of health education based on Theory of Planned Behavior on the prevention of AIDS among high school students in Qazvin city. </p><p>  <strong>Material & Methods </strong>: It was a quasi experimental study that was conducted on 120 students in boys’ high schools in Qazvin. The students were randomly assigned into either control or experimental groups (each 60). Data was gathered before and after educational program. The instruments included questions related to demographic characteristics, a questionnaire for assessing constructs of theory of planned behavior and an observation checklist to assess refusal skills and stalling risk suggestions . Educational intervention was conducted in 5 focus group discussions each lasting for 45-60 minutes with emphasis on the above mentioned theory. An educational pamphlet also was given to the subjects. Data were collected before and 3 months after training and was analyzed by Mann-Whitney U test, Wilcoxan test, paired t test, Chi-square and ANOVA using SPSS-PC (v. 17.0). </p><p>  <strong>Results </strong>: The average age of the subjects was 16± 3.29 years. No difference was detected between demographic characteristics of the control and experimental groups. There was also no difference between the groups regarding cognitive variables (knowledge, attitude, perceived behavior control and intention) before the intervention. The adolescents in the experimental group reported higher scores for the cognitive variables compared with the control group (P=0.001). The results related to refusal skills and stalling risk suggestions indicated that the educational intervention increased these skills at the end of study (P<0.05). </p><p>  <strong>Conclusion </strong>: The findings revealed that an educational intervention based on the theory of planned behavior results in the formation of refusal skills and stalling risk suggestions related to HIV/AIDS behaviors among male adolescents.</p><p>  Received: 27 Aug 2012 </p><p>  Accepted: 10 Nov 2012 </p><p>  </p> آموزش, نظریه رفتار برنامه‌ریزی شده, بیماری ایدز, نوجوانان Theory of Planned Behavior (TPB), AIDS, Adolescents, Education 1 13 http://ijn.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-42-17&slc_lang=fa&sid=1 Pakpour Hajiagha A امیر پاکپور حاجی آقا 10800319475328460014290 10800319475328460014290 No Mohammadi Zeidi I عیسی محمدی زیدی mohamm_e@yahoo.com 10800319475328460014291 10800319475328460014291 Yes Faculty member, Public Health Dept., Qazvin University of Medical Sciences. Qazvin, Iran. (*Corresponding author).Tel: +98- 0281 3338034 عضو هیدت علمی، گروه بهداشت جامعه، دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی قزوین، قزوین، ایران(*مولف مسئول) تلفن: 3338034- 0281 Mohammadi Zeidi B بنفشه محمدی زیدی 10800319475328460014292 10800319475328460014292 No