زمینه و هدف باتوجه‌به اهمیت نقش مراقبین خانوادگی در تکمیل فرآیند درمان و مراقبت، لازم است عوامل مرتبط با مشارکت مراقبین خانوادگی بیماران بستری در بخش مراقبت‌های ویژه مورد بررسی قرار گیرد. مطالعه حاضر با هدف تعیین ارتباط درک پرستار از نقش خود در قبال مراقبین خانوادگی با فاکتورهای مؤثر در مشارکت فعال آنان در مراقبت از بیماران صورت گرفت.
روش بررسی این مطالعه مقطعی در بیمارستان‌های وابسته به دانشگاه علوم پزشکی تهران در بازه زمانی آذر ماه سال 1402 تا مهر سال 1403، انجام شد. نمونه‌های پژوهش 150 نفر از پرستاران شاغل در بخش‌های مراقبت‌های ویژه بودند. داده‌ها با استفاده از پرسش‌نامه اطلاعات جمعیت‌شناختی، پرسش‌نامه بررسی درک پرستار از نقش خود در قبال مراقبین خانوادگی و پرسش‌نامه فاکتورهای مؤثر در مشارکت دادن مراقبین جمع‌آوری شدند. تحلیل داده‌ها با نرم‌افزار آماری SPSS نسخه 16 انجام شد. 
یافته‌ها بیشتر پرستاران شرکت‌کننده در پژوهش با میانگین سنی7/88±34/6 و زن (77/3 درصد) بودند. میانگین نمره درک پرستار از نقش خود 6/87±40/79 بود (درک نسبی). درک پرستار با میزان مشارکت دادن مراقبین خانوادگی در مراقبت از بیمار ارتباط معنی‌دار آماری داشت (004/P=0). از بین مشخصات جمعیت‌شناختی، مشارکت دادن فعال مراقبین خانوادگی تنها با نمره فعالیت‌های پرستاری همبستگی معنی‌دار آماری معکوس نشان داد (028/P=0).
نتیجه‌گیری بنابر یافته‌های پژوهش درک پرستاران از نقش خود در قبال مراقبین خانوادگی متوسط بود. بنابراین، پرستاران به انگیزش و آموزش بیشتری در ارزیابی و پیش‌بینی نیازهای خانواده نیاز دارند. مدیران پرستاری و مسئولین بیمارستان‌ها بایستی در کنار فراهم کردن امکان تعامل با خانواده بیمار و آموزش مهارت‌های ارتباط با خانواده، زمینه ارائه مراقبت خانواده‌محور را فراهم آورند.